Huid en haar

Gelezen door: Fieke Van der Gucht (58 boeken)

Citaat: "Wat het ook is, hij wil liever niet betrokken raken bij haar gehuil. Het begint met gehuil en het eindigt ermee dat je samen een huis koopt. Andermans verdriet, blijf erbij weg, trap er niet in. Het is de muizenval van het menselijk contact. Het is het rattengif voor alle ambitie."

Roland Oberstein is docent economie en monomaan bezig met een onderzoek naar economische bubbels. Zijn werk is zijn lust en zijn leven. Een aantal vrouwen legt beslag op zijn kostbare werktijd. Er is Sylvie, zijn ex, die van hem een betere vader voor zoontje Jonathan wil maken. Zijn vaste vriendin Violet pleegt overspel met een handelaar in satelliettelefoons en probeert Oberstein zo ver te krijgen dat hij daar iets, wat dan ook, bij voelt. Minnares Lea verwacht van Oberstein niets minder dan dat hij haar redt. Door met hem vreemd te gaan wil ze ontsnappen aan haar lamlendige huwelijk en haar niet bijster geslaagde moederschap. Ze hopen allemaal ijdel, zo blijkt. Oberstein blijft beleefd, maar de economie krijgt voorrang. Tot hij vaste vriendin én minnares dan weer bedriegt met een studente. Die maakt ongewild meer in hem los. En dan haalt de dramatiek toch de bovenhand.

Enfin. Van de schuinsmarcheerderij wordt niemand bijzonder vrolijk. Althans niet in deze roman. Nu lees ik Grunberg ook niet om bijzonder vrolijk van te worden. Wel omdat hij in zijn romans zo geniaal meedogenloos brandhout maakt van de menselijke hoop op anders en beter, en dat doorprikken van zingeving maniakaal volhoudt. Omdat hij geen tijd verliest met ellenlange beschrijvingen en heerlijk afgemeten dialogen schrijft. Omdat hij spits en heel nauwgezet formuleert: ik heb in dit boek veel hoekjes omgevouwen op pagina’s met interessante citaten – van de idee dat boeken er ongelezen moeten uitzien ben ik al een poosje af. Omdat de zwartgalligheid een tragi-, vaak dolkomisch kantje krijgt. Omdat het zo knap is dat een auteur je zo ver krijgt om je te ergeren aan zijn papieren personages.

'Huid en haar' voldoet aan die verwachtingen. En toch. Het verhaal dobbert rond, de deus ex machina die de plot in een stroomversnelling brengt is ongeloofwaardig en de personages krijgen weinig eigen vlees en bloed. Je ruilt ze zo voor elkaar in: ze lijden aan eenzelfde vorm van pessimisme. En vooruit dan maar, het verhaal viel me soms te zwaar te moede.

‘Wie van zijn werk houdt, is fundamenteel ongelukkig; wie er niet van houdt, fundamenteel gelukkig’, schreef een journalist ooit over Grunberg. Ik word vast gelukkiger met de jaren.

 | Reacties (2)Delen |
2 reacties:
Marc Dilliën op 13 januari 2011:
Iedere lezer van Tirza, het magnum opus van Grunberg, schenkt de auteur veel krediet. Hoe sterk de tekening van de personages hier was, hoe geloofwaardig en levensecht zij werden beschreven, hoe schamel ik de figuren vind die "huid en haar" bevolken.Gruberg is één van de groten, maar niet met dit boek.
Dennis P. op 26 december 2010:
Een quasi-negatieve bespreking vind ik altijd interessant. Zelf begon ik er nog niet aan, maar de verwachtingen staan (te) hoog.

Gelezen door: Karla (71 boeken)

Citaat: "‘Als kind al besefte ik dat we de werkelijkheid niet aan haar lot kunnen overlaten. Er zijn mensen die zich om haar moeten bekommeren. Jij draagt zorg voor ons kind en het gebit van je patiënten, ik bekommer me om de reëel bestaande werkelijkheid. Zonder jullie te vergeten uiteraard.’ "

Sinds het meesterlijke Tirza behoort Arnon Grunberg tot mijn favoriete auteurs. Dit betekent dat ik ook zijn andere romans systematisch ben gaan lezen en er iedere keer plezierige leeservaringen aan overhield. Nochtans lijkt het woord ‘plezier’ niet meteen op zijn plaats bij de grimmige wereld die Grunberg in zijn boeken iedere keer opnieuw oproept.

Huid en haar is een dikke turf (523 pagina’s) met als spilfiguur de Nederlander Roland Oberstein, een universitair docent economie in Fairfax (USA). Voor deze Roland valt alles in de wereld te herleiden tot handelswaar. De mens is spijtig genoeg al te vaak geneigd zijn identiteit door valse sentimenten te laten ondermijnen, allemaal gevoelens die ambities in de weg staan. Het lezen van romans is verwerpelijk want daarin wordt die ongezonde hysterie nog eens extra in de verf gezet en zelfs verheerlijkt. Roland is niet van plan zijn tijd te verliezen aan al die flauwekul. Zijn leven staat volledig in functie van het wetenschappelijk onderzoek. Hij is per slot van rekening één van de veertig meest gerenommeerde Adam Smith - kenners wereldwijd.

Dat dergelijke levenshouding moeilijk aan derden te slijten valt, blijkt uit alle andere personages die ‘huid en haar’ bevolken. Roland Oberstein laat vrouw Sylvie en zoontje Jonathan in Nederland achter om zich in de Verenigde Staten helemaal op het onderzoek van de economische ‘bubbel’ te kunnen concentreren. Zijn veel jongere Nederlandse vriendin Violet, met wie hij een lange afstandsrelatie cultiveert, gaat vreemd om te zien welke gevoelens dit bij Roland teweegbrengt. ‘Ik heb geen tijd voor jaloezie. Ik ga er tijd voor vrijmaken, ik ga in mijn agenda bladeren en een datum prikken voor jaloezie.’ Zijn moeder noemt hem een onmens.
Tijdens een conferentie over de Holocaust ontmoet Roland de Amerikaanse Lea. Zij verwacht dat hij haar zal ‘redden’. Het duo ontwikkelt een relatie die gebaseerd is op hun gemeenschappelijke hobby: de genocide. Maar voor Roland moet ook volkerenmoord, net als de liefde, beschouwd worden als een door de markt gereguleerd spel. Lea is getrouwd met de weerzinwekkende politicus Jason, die zich vastklampt aan zijn status, vermits die hem de kans geeft om zijn sadistische lusten ongebreideld te botvieren op een engelachtige jongeman.

En dan is er nog de 19-jarige studente Gwenny. Slaagt zij er in om Roland’s ‘bubbel’ te doorprikken? Roland Oberstein fulmineert de hele roman door tegen de sentimentaliteit en achterlijkheid van de mensen. Hij zet zich op de kaart als een kille man die zich wijsmaakt dat hij superieur is vermits hij zijn emoties volledig onder controle heeft. Op momenten dat het uiterlijk tonen van gevoelens omwille van sociale conventies als ‘gepast’ ervaren wordt, haalt hij ze voorzichtig uit de kast. Dan probeert hij empathie te tonen door de juiste woorden te gebruiken. Deze beredeneerdheid kan hem immers economisch voordeel opleveren, bijvoorbeeld in de vorm van genot.
Toch is Roland niet zo kil en rationeel als hij zelf zou willen. Perverse fantasieën krijgt hij niet zo gemakkelijk weggefilterd. Zullen die gevaarlijke driften uiteindelijk toch zijn ondergang inluiden?

Huid en haar is opnieuw een intrigerende Grunberg. Het verhaal leest vlot weg, dankzij de spitse dialogen en het creatieve taalgebruik. Ook de cynische humorprikjes bevorderen het leesplezier. Toch heb ik deze Grunberg als een ietsje saaier ervaren dan zijn andere romans. De vele nevenpersonages komen niet altijd even geloofwaardig over en missen diepgang. Hun denken en handelen staat volledig in functie van het effect dat ze daarmee uitoefenen op het hoofdpersonage. Huid en haar is zeker een aanrader voor wie van het eigenzinnige Grunberguniversum houdt. Maar de hegemonie van Tirza blijft overeind!

 | Reacties (0)Delen |
0 reacties:

Gelezen door: Heleen (2 boeken)

Dit boek loopt over van de seks- en machtsspelletjes. Ik vond het geen mooi boek en toch heb ik het graag gelezen. Het klikte niet met de personages. Toch is het een echte aanrader!

 | Reacties (0)Delen |
0 reacties:

Gelezen door: Rony Borghart (107 boeken)

In het begin maak je kennis met 5 karikaturen: 1. Roland Oberstein. Economist en academicus. Is geobsedeerd door zijn “onderwerpen”. 2. Jason Ranzenhofer. Politieke back bencher. Heeft voor zijn carrière een modelgezin nodig. 3. Lea Ranzenhofer. Vrouw van. Staat in een onmogelijke spreidstand tussen dat “modelgezin” en haar academische ambities. 4. Sylvie. Ex van Oberstein. Tandarts. Alleenstaande moeder. 5. Violet. Vaste vriendin van Oberstein. Creatievelinge.

Alle 5 zitten ze in de knoei met het combineren van hun emotioneel, hun seksueel en hun professioneel leven. Naarmate het verhaal voortkabbelt worden die karikaturen geleidelijk omgevormd tot mensen van vlees en bloed en lusten. Soms heerlijk verrassend. Na ¾ van het werk verschijnt een zesde belangrijk personage, Gwendolyn een 19 jarige studente, de tragische figuur. Onmiddellijk ontstaat er een zekere spanning in het verhaal (spanning die daarvoor afwezig was). Intuïtief begrijpt de lezer dat zij naar vernieling leidt. Het is een roman met een heel mooie structuur (de concentratie van gebeurtenissen in hoofdstukken rond economische begrippen is ook origineel) en met een hoog entertainment gehalte. Vlot geschreven met leuke dialogen en een flinke dosis humor en ironie. Grinnikend honderden pagina’s gelezen.

 | Reacties (0)Delen |
0 reacties: