De Bourgondiërs

Gelezen door: André Oyen (3246 boeken)

Citaat: "De lange zoektocht leidde me naar het ontstaan van de Nederlanden in de vijftiende eeuw. En wat bleek? De lage landen zijn een Bourgondische uitvinding."

Bart Van Loo ( 1973) is auteur en conferencier. In zijn boeken benadert hij de Franse cultuur steeds via andere invalshoeken. Met zijn bestseller Chanson. Een gezongen geschiedenis van Frankrijk raakte hij bekend bij het grote publiek.Van Loo was medewerker van Knack, Streven, Tertio en De Leeswolf. Van 2007 tot 2014 was hij bestuurslid van PEN Vlaanderen. In 2006 werd hij fulltime schrijver en verscheen zijn debuut Parijs retour. Literaire reisgids voor Frankrijk. Voor dit boek kreeg hij de Groene Waterman Publieksprijs. Parijs retour is het relaas van een reis in de sporen van de beroemde auteurs die de Franse 19de eeuw een gezicht gaven : Victor Hugo, Alexandre Dumas, George Sand, Honoré de Balzac, Emile Zola, Alphonse Daudet, Guy de Maupassant en Gustave Flaubert.In 2011 bundelde De Bezige Bij zijn drie Frankrijkboeken tot het meer dan duizend bladzijden tellende Eten! Lezen! Vrijen! De Frankrijktrilogie. In Napoleon. De schaduw van de revolutie (2014) verweeft Van Loo het verhaal van de Franse keizer met de woelige geschiedenis van de Franse Revolutie, en schetst hij hem als een ambivalent figuur die zodra hij de absolute macht heeft verworven heel wat idealen van de Revolutie zou verraden. En nu verscheen het vuistdikke boek De De Bourgondiërs. Aartsvaders van de Lage Landen waarin Van Loo de recentste stand van het historisch onderzoek naar de Bourgondische tijd verwerkt. Hij beperkt zich niet tot de vermaarde hertogen, maar laat zijn verhaal wortel schieten in de vroege middeleeuwen en trekt door tot aan Karel V, die hij als de laatste Bourgondiër beschouwt. Evenmin beperkt hij zich tot veldslagen en politieke steekspelen, maar gaat hij ook zoek naar de artistieke ziel van de late middeleeuwen en heeft hij aandacht voor cultuurhistorische elementen als geloof, gastronomie, tijdsbesef etc. De Bourgondiërs, waren een Oost-Germaans volk dat oorspronkelijk in Scandinavië woonachtig was, waar zij Bornholm (Burgundarholm) bevolkten. Rond het begin van de 1e eeuw leefden zij in het westen van de huidige Republiek Polen. Tijdens de volksverhuizingen vestigden zij zich in het gebied dat tegenwoordig hun naam draagt, Bourgondië. Vanaf hun onderwerping door de Franken in 534 zouden ze zich met dezen assimileren. De laatmiddeleeuwse Bourgondiërs waren de Franssprekende aristocratie van het Franse hertogdom Bourgondië die zich tegen het jaar 1400 meester maakten van het hele gebied tussen het Franse en het Duitse rijk (waartoe ook de Nederlanden behoorden). De Bourgondiërs waren een zijtak van het Franse koningshuis van Valois en wilden zich in feite losmaken van de Franse koning en stonden in hun eigen gebieden voor een meer centraal bestuur, met eenheid in rechtspraak en financiën. Belangrijke impulsen voor het (Nederlandse) cultuurbesef zijn kenmerkend voor deze periode. Veel Nederlandse kunstenaars zoals de schilders de gebroeders Van Limburg werkten aan het Bourgondische hof. In de tweede helft van de 15e eeuw, stelden de Bourgondiërs zich als doel om hun rijk uit te breiden vanuit Bourgondië, met Dijon als hoofdstad, tot aan de Waddenzee. Dit is gedeeltelijk gelukt. Voordat de Bourgondische gebieden tot een levensvatbare staat konden uitgroeien werden deze weer verdeeld tussen Frankrijk en het Duitse rijk. Aldus kwamen de Lage Landen onder Habsburgs bewind, dat zich in de loop van de 16e eeuw over alle gewesten heeft uitgestrekt. Het eigenlijke Bourgondië werd meteen weer opgeslokt door Frankrijk. De Bourgondiërs vertelt de geschiedenis van de vroege Nederlandse eenwording. Het is een wonderlijk relaas van ontbolsterende steden, ontwakend individualisme en uitstervende ridderidealen. Van schizofrene koningen, doortastende hertogen en geniale kunstenaars. Terwijl de Bourgondische hertogen met veldslagen, huwelijken en hervormingen de versnipperde Lage Landen tot één geheel smeedden, ontstonden onder hun impuls de onvergetelijke werken van Klaas Sluter, Jan van Eyck en Rogier van der Weyden. Bart Van Loo's even spannende als leerrijke verkenning van de middeleeuwen groeit gaandeweg uit tot een wervelende cultuurgeschiedenis. Meeslepend en erudiet vertelt hij waar wij vandaan komen. Als geen ander weet Van Loo bevlogenheid, humor en kennis van zaken te combineren. Bourgondiërs hebben een drievoudige nalatenschap. Vooreerst creëerden ze een stabiel staatkundig geheel. Dat gebeurde met oorlogen, maar ook met huwelijken. Ze maakten van Brugge het centrum van de toenmalige wereld, zeker op financieel gebied. Het ging er weelderig aan toe. De term "bourgondisch" en "bourgondiërs" in de betekenis van levensgenieters en fijnproevers komt daar vandaan. Tenslotte hebben ze de kunst van de Vlaamse Primitieven mogelijk gemaakt. Filips de Goede was erbij toen Van Eyck de panelen van "Het Lam Gods" de eerste keer opende. Bart Van Loo mag dan wel de pracht en praal van blijde intredes, banketten en riddertoernooien uitvoerig belichten, maar tegelijk met die glitter en glamour stipt hij aan dat zowel Filips de Stoute, Jan Zonder Vrees, Filips de Goede als Karel de Stoute haast voortdurend oorlog voerden, belegerden en brandschatten ze de ene na de andere stad, lieten ze hun troepen hele streken plunderen en staken ze hun rivalen zonder schroom messen in de rug. Van Loo is niet blind voor de mensonterende werkelijkheid. Waar het gepast is, buigt hij diep voor het tragische lot van de doorsnee-middel­eeuwer. De Bourgondiërs biedt een even grondige als leerrijke leeservaring. Van Loo bewaart te allen tijde het overzicht. Van Loo geeft hij glashelder te verstaan dat de geschiedenis van de vroege Nederlandse eenwording er een is die zowel door buitensporig veel bloedvergieten als door prijzenswaardige grootmoedigheid tot stand is gekomen. De Bourgondiërs , geschiedenisles en literatuur op zijn best.

 | Reacties (0)Delen |
0 reacties:

Gelezen door: Bart Verdeyen (533 boeken)

Citaat: "'Helaas, dit is mijn goede heer en meester,' sprak Colonna. Hij herkende hem aan zijn littekens, aan de tanden die ontbraken, aan zijn lange nagels ook. Karels hoofd was vastgevroren aan het ijs van een meertje, over zijn schedel liep een scheur van zijn oren tot aan zijn tanden, iemand had overduidelijk een lans in zijn anus gestoken, armen en leden waren vertrapt door paardenpoten en vooral: een van zijn wangen was door een wolf uit zijn gezicht gerukt. De komende eeuwen zou Karels naam nog vak in één adem worden uitgesproken met de woorden 'aangevreten door de wolven'."

In dit lijvige boek vertelt Bart Van Loo het indrukwekkende verhaal van de aartsvaders van de Lage Landen. Om deze geschiedenis te kunnen vertellen, heeft hij een strakke indeling gebruikt. In het eerste deel gaat het over het 'vergeten millennium' waarin de auteur teruggaat naar het jaar 406 wanneer Germaanse stammen het Romeinse rijk binnenvallen. Eén van deze stammen waren de Bourgondiërs die bijna duizend jaar nodig hadden om van een koninkrijk naar een hertogdom te groeien. Deel twee is het hart van het boek en behandelt de Bourgondische eeuw met de vier bekende hertogen. Deze hertogen probeerden een zelfstandig rijk op te bouwen tussen het Franse en het Duitse rijk. Daartoe werd letterlijk alles ingezet zoals huwelijkspolitiek, verraad, oorlogen,... Deel drie eindigt met de ramp in Nancy waar Karel de Stoute sneuvelt in een zinloze oorlog. Zijn lijk wordt in een bevroren plas gevonden en de wolven hebben een deel van zijn gezicht weggevreten. In deel vier neemt Maria van Bourgondië de fakkel over maar zal in 1482 ongelukkig ten val komen onder haar paard. En zo nemen de Habsburgers het Bourgondische rijk over. De laatste honderd bladzijden bewijzen dat er een heleboel research aan dit boek voorafgegaan is. De voetnoten, bibliografie, stambomen en kaarten geven een heldere duiding. Indrukwekkend boek met de nodige sappige details die deze geschiedenis nog boeiender maken!

 | Reacties (0)Delen |
0 reacties: